نگاهی به حادثه دنا

|
باز خوانی حوادث گرچه سخت و گاه بسیار تلخ است ، اما با ارزش ترین و ماندگار ترین نوع آموزش نیز می باشد.تلاش من در این سالها همیشه بر این بوده است که گزارش حوادث مختلف کوهستان را نه صرفا جهت اطلاع رسانی که بیشتر به قصد آموزش و تجربه اندوزی و نیز فرصتی با ارزش جهت بحث و تبادل نظر منتشر کنم این گزارش نیر نظر به نکات با ارزشی که در زمینه امداد و نجات ،اصول کوهنوردی و پزشکی کوهستان دارد مورد بررسی قرار می گیرد که امیدوارم مورد استفاده قرار گیرد
در ابتدای بهمن ها سال جاری خبر گیر افتادن یک تیم کوهنوردی از استان خوزستان هنگام صعود به قله حوض دال رشته کوه دناو نجات آنها توسط تیم های امداد و نجات محلی را در خبر ها خواندم. چند روز بعد اعضا تیم فوق بعلت یخ زدگی پیشرفته اندامهای تحتانی جهت درمان به اینجانب مراجعه کردند. نظر به اهمیت موضوع و بار آموزشی که بازخوانی و تعمق در گزارشهای حوادث دارند این گزارش ها را منتشر می کنم و در پست بعدی به بحث و تحلیل آنها خواهم پرداخت .
ابتدا خبر پخش شده در رسانه ها را بخوانید و بعد به گزارشهای تیم صعود کننده و تیم امداد دقت کنید.شما نیز در بحث شرکت کنید ،به نظر شما از این حادثه و این گزارشها چه می شود آموخت؟
(از دوستان خوبم در تیم صعود کننده و جناب قیصری عزیز که این گزارشها را در اختیار این جانب قرار دادند بسیار متشکرم.) |
گزارش خبر گزاری ها از حادثه:
کوهستان دنا : دو کوه نورد خوزستانی نجات یافتند
دو کوهنورد خوزستانی پس از سقوط از صخره ای در قله حوض دال دنا
از مرگ نجات یافتند. مدیر سازمان جمعیت هلال احمر دنا گفت: چهار کوهنورد خوزستانی عصر دیروز به طرف منطقه گلوگاه بزکش حوض دال دنا صعود کردند که 2 نفر از آنها به دلیل تاریکی و نداشتن شناخت به منطقه ، از صخره ای پرتاب شدند. وکیلی افزود: در پی این حادثه ، ساعت 9 شب اکیپ تخصصی سازمان جمعیت هلال احمر دنا متشکل از کوهنورد، پزشک و پرستار به منطقه مربوط اعزام شدند.
وی گفت: این تیم پس از پنج ساعت جستجوی بی قفه در سرمای بیش از منفی 10 درجه توانستند این دو کوهنورد را در ته دره ای پیدا کنند. وکیلی افزود: بلافاصله این دو کوهنورد به دلیل شکستگی و آسیب دیدن برخی از اعضای بدنشان، با برانکارد به شهر سی سخت اعزام شدند و هم اکنون حال عمومی آنها مساعد است. رئیس سازمان جمعیت هلال احمر دنا از مردم خواست بدون راهنما به خصوص در فصل سرما به قله های دنا صعود نکنند.
جام جم آنلاین
گزارش تیم صعود کننده:
گروه راس ساعت 21.30 مورخ 1/11/90، جهت صعود به قله حوض دال در محل سرای کوه نورد شهرستان سی سخت استقرار یافت.
سرپرست برنامه در جلسه توجیهی پیش از صعود با رئیس هیئت کوه نوردی شهرستان سی سخت و نیز با اعضا گروه مسایل و مشکلات و راه کارهای لازم جهت صعود را بررسی نمودند و مقرر شد بدلیل عدم تامین و عدم آمادگی راهنما از طرف هیئت شهرستان صعود بدون راهنما انجام پذیرد.
گروه راس تاریخ و ساعت مقرر از مسیر دره بزکش حرکت خود را آغاز و پس از طی بیش از یک ساعت به مسیر برفی کوه رسید. با توجه به روحیه بالای گروه پیشرفت خوبی را در مرحله اول پیمایش مسیر از همنوردان شاهد بودیم.
سرانجام با گذشت چندین ساعت برف کوبی و چیرگی خستگی بر اعضا تیم و نزدیک شدن به پایان روز با توجه به نگرانی سرپرست برنامه مبنی بر بهمن خیز بودن مسیر سمت راست ٬گروه به سمت چپ مسیر متمایل گردید.در ادامه ٬این مسیر به صخره های عظیم که با شیبهای تند همراه میشدند منتهی گردید گروه برای یافتن اندک جایی جهت برقراری چادر نیاز به پیشرفت داشت که دیگر تاریکی هوا، خستگی مفرط همنوردان، سردی مضاعف هوا (۱۵ درجه زیر صفر) و بن بست رسیدن راه مانع ان شد.
با توجه به شرایط حاکم بهترین تصمیم عدم تلاش در جهت ادامه مسیر و پناه بردن به اندک محل استقرار و تلاش برای اطلاع رسانی و درخواست کمک و امداد در جهت حفظ و حیات و عدم ریسک پذیری برای حفظ جان و سلامت دوستان بود.
درخواست امداد در ساعت ۱۸:۳۰ دقیقه به اطلاع رئیس هیئت استان جناب آقای قیصرپور رسید.گرچه گروه با پناه گاه فاصله خیلی زیادی نداشت اما پیشروی و یا برگشت عملا غیر ممکن بود.
گروه امداد حدود ساعت 23.30 حرکت و نهایتا در ساعت 4صبح روز بعد (دوشنبه 3/11/90) به گروه رسیدند. گروه با پوشاک اضافه توسط تیم امداد گرم شد و راهکارهای لازم جهت ایجاد آمادگی برای آغاز مسیر بازگشت بررسی شد. تیم امداد با همتی ستودنی و تلاشی فراوان و با برقراری کارگاه های متعدد نسبت به خروج گروه از منطقه اقدام نمودند.
کلیه اعضا تیم با حمل کوله های سنگین خود - علی رغم خستگی های مفرط- با پای خود و البته با استفاده از امکانات کارگاهی امداد رسانان کل مسیر برگشت را پیموده و حدود ساعت 8صبح با استقبال گرم مسئولین هلال احمر امداد و نجات کوهستان و هیئت کوه نوردی شهرستان و اورژانس و ... به سرای کوه نورد بازگشتند .
به محض رسیدن به صرف خوراک گرم که با خود همراه خود پرداختیم و حدود سه ساعت استراحت نمودیم ودر ساعت 17 حرکت خود را برای بازگشت آغاز کردیم.
تا این لحظه همه دوستان خوب بودند و مشکلی وجود نداشت.اما در فردای روز بازگشت یعنی 4/11/90 علائم یخ زدگی اندامها در همنوردان بروز کرد و متوجه شدیم 2نفر از همراهان دچار یخ زدگی درجه یک از ناحیه پا و یک نفر از نوع درجه 2 شده اند که بلافاصله اقدامات لازم جهت مداوا آغاز شد.
لازم به ذکر است بر خلاف خبرهایی که بعد از حادثه در رسانه ها منعکس گردید هیچکدام از اعضای گروه نه به داخل دره پرتاب شده نه دچار شکستگی شده نه با برنکارد به سی سخت اعزام شده بودند.
گزارش تیم امداد و نجات :
یک گروه ۴ نفره از کوهنوردان استان خوزستان ،شهرستان دزفول که قصد صعود به حوض دال دنا در استان کهگیلویه و بویر احمد شهرستان دنا را در تاریخ ۲-۱۱-۹۰ داشتند ، چند روز قبل از عزیمت با اینجانب تماس گرفتند و بنده نیز هماهنگی های لازم را جهت تامین محل خواب و استراحت آنها در خانه کوهنوردان سی سخت را با ریس هیت کوهنوردی شهرستان دنا انجام دادم و چند روز بعد طی هماهنگی تلفنی و نامه فاکس شده هماهنگی های نهایی و لازم نیز انجام شد.
اینجانب در تمام طول صعود با تیم فوق در تماس بودم
و راهنمایی های لازم را انجام دادم با این وجود این گروه در ساعت ۷:۳۰ دقیقه شب تماس گرفتند و اطلاع دادند که در برف و صخره ها زیر پناه گاه گیر افتاده اند و احتیاج به کمک دارند که بلا فاصله تیم امداد و نجات هیت کوهنوردی و هلال احمر استان و هیت کوهنوردی و هلال احمر شهرستان دنا در ساعت ۱۲ شب با اینکه هوا ناجوانمردانه سرد بود از مسیر تنگه بزکش به راه افتادند و ساعت ۵ صبح به گروه که در برف و صخره ها گیر افتاده بودند رسیدند و گروه را بدون اینکه اتفاقی برای انها افتاده باشد نجات دادند و به سلامت به خانه کوهنوردان سی سخت رساندند و پس از استراحت لازم به استان خود باز گشتند.
نیرعلی قیصر پور
رییس هیت کوهنوردی استان کهگیلویه و بویر احمد
نقد و نظری بر آنچه که گذشت:
به این حادثه می توان از زوایای متفاوتی نگریست و آن را بررسی کرد، که از این جمله اند: مسائل ایمنی و فنی کوهنوردی - مقوله پزشکی کوهستان ، از نظر امداد و نجات و نیز از دید اطلاع رسانی و گزارش نویسی.
یش از هر چیز بگذارید بگویم که زنده ماندن انین چهار نفر در این حادثه در کشور ما بسیار فراتر از یک معجزه است و عملکرد تیم امداد بسیار قابل تقدیر اما چرا معجزه؟
می دانیم که این حادثه می توانست با تلفاتی باورنکردنی به پایان برسد
این حادثه بدون تلفات پایان یافته و هر ۴ کوهنورد ما زنده اند زیرا:
۱- موبایل به خوبی در منطقه آنتن می داده است.
(اتفاقی که باید در تمام کوههای کشور بخصوص مناطق پر رفت و آمد بیفتد.)شک نکنید اگر موبایل آنتن نمی داد و قرار بود تیم امداد ۲ روز بعد فقط بعلت عدم بازگشت به موقع تیم صعود کننده متوجه گیر افتادن آنها در لای صخره ها و در هوای منفی ۱۰ درجه می شد و نمدانستند هم درکجا هستند و نیاز به جستجوی همه منطقه بود اکنون...
۲- درخواست کمک سریع
تیم مورد بحث به محض درگیر شدن با مشکل بدون غرور بی جا، قهرمان بازی و انجام کارهای غیر متعارف درخواست کمک کرده است.قبل از اینکه انرژی و گرمای با ارزش بدنشان را در تلاشهای بیهوده از دست بدهند.
۳- مسئولین کوهنوردی منطقه در جریان صعود آنها قرار داشته اند و آنها در کمترین زمان به مفید ترین شخص ممکن حادثه و نیاز به کمک را اطلاع داده اند.
۴- آنها میدانسته اند کجا هستند و توانسته اند تیم امداد را به خوبی به محل استقرار خود در کمترین زمان راهنمایی کنند بدون اینکه نیاز به آن باشد تا تیم امداد برای رسیدن به آنها نیاز به جستجو داشته باشد جستجو ای که انرژی و توان تیم امداد را هدر می دهد و نیاز به امدادگران را چندین برابر می کند.
دقت کنید چگونه همین چند روز پیش در پایتخت این کشور در قرن ۲۱ یک فرد در حالیکه موبایل روشن هم داشته است ۳ روز پیدا نشده تا عاقبت جنازه او یافت شده است . ضمن اینکه کسانی که گم می شوند معمولا نمی دانند کجا هستند و نیز فرو دمایی(هیپوترمیا) در اولین گامها قضاوت شخص را مختل می کند، اختلال در حس ها و توهم ایجاد می کند همان چیزی هایی که برای برقراری ارتباط درست با تیم امداد نیاز است.
۵- هوا کمتر از ۱۰ درجه زیر صفر نبوده است.ظاهرا افراد تیم نیز در پناه باد بوده اند و یا باد شدیدی نبوده است
همانگونه که می دانید هوای تا ۵ درجه زیر صفر خنک تا ۱۰ درجه زیر صفر خیلی سرد و بعد از آن بسیار سرد تقسیم بندی م یشود لذا سرما تا ۱۰ درجه زیر صفر و احتمالا بدون باد شدید و نبود باران و رطوبت واضح خیلی زیاد(بجز برف) کمک کرده است تا مثلث سرما (سرما - باد - رطوبت) با اقتدار تشکیل نشود و در ساعاتی که افراد تیم صعود کننده منتظر کمک بودند، توانسته اند در برابر فرودمایی دوام بیاورند.اگر باد شدیدی می آمد و آنها حین صعود به هر دلیلی خیس شده بودند باتکمیل و تقویت مثلث شوم سرما همان چند ساعت هم برای از پا افتادن در برابر فرودمایی کافی بود. به این نکته هم اشاره کنم که بدن برای حفظ دمای مرکزی خود اندامهایش را قربانی می کند و وقوع یخ زدگی اندامهای نسبتا شدید در این افراد نشان از این است که بدن تا آخرین توانش با سرما جنگیده است و کوچکترین اشتباهی می توانست منجر به شکست مکانیسم های دفاعی بدن در باربر فرودمایی شده و حادثه ای تلخ به همراه داشته باشد
۶- سرعت عمل تیم امداد
تیم امداد در زمان مناسبی تشکیل شده و بدون اتلاف جدی وقت به تیم صعود کننده رسیده است و با توجه به این که کشور ما فاقد تیم های آماده و حرفه ای امداد است این زمان بسیار با ارزش و فراتر از حد تصور است.
۷- تیم امداد به دقت و با رعایت اصول با فرودمایی مبارزه کرده است
لباس گرم به همراه داشته است به آنها لباس گرم داده شده است (و شاید مایعات گرم و شیرین نیز که میدانید در این شرایط بسیار مورد نیاز است) و بعد از تثبیت دمای بدن آنها و گرم شدنشان اقدام به انتقال آنها نموده است.شک نکنید اگر آنها بدون گرم کردن افراد را درگیر بازگشتی سخت و سنگین با استفاده از کارگاه های متعدد می نمودند(که جلوی فعالیت مداوم را می گیرد و مستلزم توقف های طولانی و سرد شدن بدن است) اکنون برنده داستان نه تیم امداد که سرما بود.
۸- دقت عمل تیم امداد در بازگشت
تیم امداد با رعایت اصول ایمنی با برقراری کارگاه های متعدد در آن هوای سرد افراد را با حوصله و با ضریب امنیت بالا به پایین رسانده اند.
این حادثه می توانست اتفاق نیفتد اگر:
۱- تیم از راهنمایی مجرب بهره می برد.
می دانید که استفاده از راهنما بخصوص در فصل زمستان و بخصوص در رشته کوه های زاگرس که رفت و آمد در آنها کمتر و دسترسی نیز سخت تر است بسیار می تواند کمک کننده باشد و به هیچ عنوان نمی توان به صرف اطلاع از مسیر در فصل های قبل و یا در گذشته به توان جهت یابی خود اعتماد کرد و آن هم در فصل زمستان بدون راهنما وارد منطقه شد که مسیر ها در کوه بسیار متغیر و غیر قابل اعتمادند به امار تلفات دماوند در سالهای گذشته نظری بیندازید تا ببینید که چه تعداد از آنها به علت گم کردن مسیر از دست رفته اند و بیشتر آنها هم بارها و بارها دماوند راصعود کرده بودند و مسیر ها را کم و بیش می شناختند.
۲- لوازم فنی مناسب
اگر لوازم فنی تری برای مقابله با سرما بخصوص کفش مناسب داشتند و به صعود زمستانه فقط به چشم یک صعود یک روزه نگاه نمی کردند.کوه ها در زمستان آبستن حوادث هستند و آمادگی رو در رو شدن با هر تاخیر غیر منتظره در برنامه را باید داشت.
۳- رعایت اصول پیشگیری
اصول پیشگیری از یخ زدگی و فرودمایی را به خوبی می دانستند و رعایت می کردند و با دقت مراقب آسیبهای ناشی از سرما می بودند.
و نگاهی به اطلاع رسانی مسئولین عزیز هلال احمر منطقه:
تیم امداد هیت کوهنوردی و جمعیت هلال احمر عملیاتی ستودنی و قابل تقدیر (و شاید با توجه به شرایط کشور ما معجزه اسا) انجام داده است که هیچ اشتباهی در آن نشده است و اهل فن می دانند که در این شرایط چه بسیار امداد رسانی ها که به موقع انجام نمی شود و یا با اشتباهات مکرر و متعدد علی رغم تلاش زیاد موفقیت آمیز نیست.
چرا باید برای اطلاع رسانی این کار با ارزش دست به دامان اطلاعاتی به این نادرستی شد ؟وقتی گزارش بالاترین مقام امداد و نجات یک کشور در باره یک حادثه که دست بر قضا ختم به خیر نیز شده است و اشتباهی نیز در آن نبوده است سرشار از مطالب غیر واقعی است چگونه می توان به این ارگان برای سایر اطلاعاتش اعتماد کرد؟
چرا دروغ گویی در مسئولین ما نهادینه شده است؟ایا مسئولین فوق مورد بازخواست مدیران بالا دستشان برای این مسئله شده اند؟آیا افکار عمومی جامعه کوهنوردی حق دارند منتظر پوزش خواهی بابت این اطلاعات نادرست باشند؟
در هر صورت همانگونه که دیدید و در گزارشها خواندید این افراد نه در دره افتاده بودند نه پایشان شکسته بود نه با برانکارد منتقل شده بودند نه به گفته اعضا تیم پزشک در محل حادثه بوده است.
صداقت با ارزش ترین میراث بشریت است.
به نوبه خودم دست تمام اعضا شرکت کننده در این کار سخت و با ارزش را
به گرمی می فشارم و قدر دان زحمات با ارزششان هستم.
سربلند باشند
همفکری کرده در بحث مشارکت نمایید
شما چه فکر می کنید؟